Calibro Touch Lux incelemesi

Calibro Touch Lux, Türk girişimciler tarafından piyasaya sürülen, uygun fiyatlı, aydınlatmalı bir e-kitap okuyucu. Adı üstünde, dokunmatik özelliği var. Fiyatı 249 TL. Daha önceden incelemesini yaptığım Calibro Basic modelinden 100 TL daha pahalı. Calibro Touch Lux’un 100 TL farkına değer mi? Bakalım.



Calibro Basic incelememden sonra LibroNet bana Calibro Touch Lux modelini deneme amaçlı göndermeyi teklif etti. Bu nazik tekliflerinden dolayı kendilerine çok teşekkür ediyorum. Ancak ben zaten Touch Lux modelinin siparişini vermiştim, dolayısıyla bu yazıda kendime ait bir cihazı inceleyeceğim.



Calibro Touch Lux’ün kutusundan çıkanlar: Cihazın kutusundan USB kablosu, hızlı başlangıç kılavuzu ve cihazın kendisi, yani Calibro Touch Lux (PocketBook 626) çıkıyor. Güncel elektronik aygıtların kutu içerikleri iyice azalmaya başladı, zaten bir e-kitap okuyucunun kuyusundan da fazlan bir aksesuar çıkmasını beklememek lazım. Calibro Basic’de olduğu gibi, Babil.com markalı bir bez çanta da pakete eklenmişti.



Calibro Touch Lux’ün özellikleri: Cihazın 1024x758 piksel, 212 ppi çözünürlükte, 6 inç boyutlarında, dokunmatik bir Pearl E-ink ekranı var. Cihazın ekranı ayrıca frontlight-önışık denilen aydınlatma özelliğine sahip. Kindle Paperwhite’dan sonra bu özellik e-kitap okuyucular arasında çok popüler oldu. Calibro Basic’de çözünürlük biraz daha düşüktü, aydınlatma ve dokunmatik ekran yoktu. Cihazın WiFi özelliği, 4 GB dahili hafızası, 32 GB’a kadar kartları destekleyen MicroSD kart yuvası bulunuyor. Dahili hafızası pek çok şey için yeterli olacaktır, ancak MicroSD kart desteklemesi de artı değer oluşturuyor. Cihazın ağırlığı 208 gram, yani basic modelinden 20 gram fazlası var. O kadar olsun, değil mi?



Calibro Touch Lux, küçük kardeşi gibi pek çok dosya formatını destekliyor. Calibro’nun teknik özellik listesinden alıntı yapacağım: PDF, PDF (DRM), EPUB, EPUB (DRM), DJVU, FB2, FB2.ZIP, DOC, DOCX, RTF, PRC, TCR, TXT, CHM, HTM, HTML, MOBI, ACSM. Ne kadar çok kısaltma var değil mi? Çoğunluk için EPUB kitap formatı, DOC ve DOCX Microsoft Word formatı ve bildiğimiz ama sevmediğimiz PDF formatı yeterli olacaktır, ancak fazla format desteği göz çıkarmaz. Bunlara ek olarak JPG, BMP, PNG ve TIFF resim formatlarını da destekliyor Calibro. Cihazın ekranı çocuğun doğum günü fotoğraflarına bakmak için tasarlanmadığı için, bu formatlar daha çok resim formatında bulunan özel dokümanlarınızda ve duvar kağıdı yükleme konusunda işinize yarayacaktır.



Cihazın içinde pek çok dilde sözlük bulunuyor. Bunlardan bir tanesi de SesliSozluk.com veritabanından sağlanan bir İngilizce-Türkçe sözlük. Sözlük desteği Basic modeline göre daha iyi. Basic’de görmediğim ABBYY Lingvo sözlükleri Touch Lux’de bulunuyor. ABBYY pek çok dili destekliyor. Ben İspanyolca öğrenmeye çalışıyorum ve İspanyolca-İngilizce sözlük bile olması beni sevindirdi. Sözlük konusunda sevindiğim bir nokta da, sözlük için ayrı bir uygulamanın yapılmış olması. Basic modelinin aksine, ana menüden sözlüğe ulaşıp herhangi bir kelimenin anlamına bakılabiliyor. Yani ille de yüklü bir kitapta geçen bir kelime olması gerekmiyor sözlükten baktığınız kelimenin.

Calibro Touch Lux’ün dış görünüşü: Cihazın siyah ve beyaz olmak üzere iki renk seçeneği var. Ben siyah olanı aldım. Daha önce aldığım Calibro Basic de siyahtı, ancak onda renk seçeneği yoktu. Ben her iki modeli de çok şık buldum, ancak Calibro Basic bir nebze daha şık diyebilirim. Touch Lux modelinde ön yüzde dört adet düğme bulunuyor: Ana menü, ileri, geri ve menü düğmeleri. Dokunmatik bir cihazda bu düğmelere ihtiyaç olmadığını düşünenler var ancak bence donanımsal düğmelerin olması iyi olmuş. Ben kullanıyorum şahsen, çirkin göründüklerini de düşünmüyorum. Hatta bu düğmelere “uzun basınca şunu yap” şeklinde farklı görevler de atayabiliyorsunuz. Cihazın MicroSD kart yuvası, MicroUSB girişi ve açma-kapama düğmesi de alt tarafta bulunuyor.



Calibro Touch Lux’ün ekranı ve e-ink deneyimi: Cihazın ekranı 1024x758 piksel 212 ppi çözünürlükte. Dokunmatik özelliği ve aydınlatması var. Dokunmatik ekran, Calibro’nun kullanımını çok daha basit hale getirmiş. Calibro Basic’de bunun eksikliği hissediliyordu. Aydınlatma ise, tabletlerimizin ekranlarından farklı bir yaklaşımla çalışıyor. Frontlight-ön ışık denilen bu sistemde, ekran ışık yaymıyor, ekranın çevresindeki ışık kaynakları ekran yüzeyini aydınlatıyor. Hepsini detaylı olarak anlatacağım. Önce e-ink’ten bahsedelim. Calibro’yu özel kılan, e-ink ekranı çünkü.

E-ink teknolojili e-kitap okuyucular, fotoğraflarda iPad gibi tabletlerden farksız gözükse de, çok farklı bir ekran teknolojisi içeriyorlar. E-ink ekranlar kitap sayfası gibi gözüküyorlar. İlk kez bir e-ink ekran gördüğünüzde cihazın üzerindeki plastik etiketi çıkarmadıklarını zannedebilirsiniz. E-ink ekranlar alıştığımız sıradan ekranlar gibi ışık yaymıyorlar, bu yüzden gözü daha az yoruyorlar: Bir kitap okurken ne kadar yorulursa, o kadar. E-ink ekranlarda görüntünün oluşturulması için sürekli enerji gerekmiyor. Cihaz sayfayı bir kez oluşturuyor, ondan sonra sabaha kadar aynı görüntü kalsa bile enerji tükenmiyor. Bu yüzden e-kitap okuyucuların pil ömürleri “sayfa çevrimi” ile ölçülüyor. Yani telefonlarımızdaki gibi saatlerle değil, haftalarla.



E-ink ekranların bu özellikleri, güneş ışığı altında da okunabilmelerini sağlıyor. Plajda dinlenirken tabletinizin ekranından hiçbir şey göremeyebilirsiniz, ancak e-kitap okuyucunuzu rahat rahat okursunuz. Hiç yansıma yok mu? Var ama, parlak bir dergi kağıdından daha fazla değil. Cihazı azıcık çevirdiniz mi, aynen dergi sayfasında olduğu gibi, yansıma da kaybolur. Aynı şartlar altında tabletinizden ise ancak kendinizi görürsünüz.

E-ink ekranların dezavantajları yok mu? Var elbette. Bir kere, ekranlar siyah beyaz. Renkli e-ink ekranlar da deneme aşamasında ama, henüz yaygın kullanıma geçmedi. Ayrıca, ekranlar tablet ekranları gibi hızlı çalışmıyor. Biraz yavaş güncelleniyor görüntü, sabırlı olmanız gerekiyor. Video izlemek, hareketli oyunları oynamak mümkün değil, zaten, adı üstüne, kitap okumak için üretilmiş.

Bu arada, Calibro Basic incelemesinde de yazdığım gibi, ekrandaki yazıların kontrast oranı Kindle Touch'da daha düşük gibi geldi bana. Kontrastı bir miktar artırmak için farklı fontlar deneyebilirsiniz, nasıl yapıldığını okumak için buraya tıklayın.

Calibro’da ekran aydınlatması: E-ink ekranların bir dezavantajı da, ekranlar ışık üretmediği için karanlıkta ya da ışığın az olduğu ortamlarda ekranın görünmemesiydi. Yeni nesil cihazlarda bu problemi frontlight-ön ışık ile çözdüler. Hani kitap sayfasının üzerini aydınlatan plastik aksesuarlar satılır ya, ona benzer bir mantık ile çalışıyor frontlight. Ekranın arkasından ışık vermek yerine, ekranın üstünden ince bir tabakaya ışık veriyor, böylece sayfanın üzeri mavi bir ışıkla aydınlanıyor. Calibro Touch Lux modelinde bulunan bu özellik, Calibro Basic modelinde bulunmuyor.



Calibro Touch Lux’de ekran aydınlatması göz yoruyor mu? Işığın parlaklığını ayarlayabiliyor, isterseniz tamamen kapatabiliyorsunuz. En yüksek ayarı herhalde göz yorar, çünkü çok parlak. Ben akşamları %25 ayarında kullanıyorum, gece yatakta okurken ise bunun biraz daha altı yeterli oluyor. Sürekli, gündüzleri de açık tutmak ister misiniz? Şahsen ben istemem, çünkü e-ink ekranların doğal görünüşünü seviyorum. Tabi sürekli açık olması pil ömrünü de azaltır.

Peki, aydınlatmaya gerek var mı? Calibro Basic’in aydınlatması yok, 100 TL fark vereceğimize okuma ışığıyla kullansak olmaz mı? Bu aslında cihazı nasıl kullanacağınıza bağlı. Basic incelememde de belirtmiştim; cihazı çoğunlukla aydınlık ortamlarda, aynen kitap okuduğunuz şartlar altında kullanacaksanız, aydınlatmaya ihtiyaç duymayabilirsiniz. Ancak ışığın az olduğu ortamlarda, akşam uyumadan önce kullanacaksanız, ışık olmazsa olmaz.



Calibro Touch Lux’de uygulamalar: Cihazın içerisinde çeşitli oyunlar ve yazılımlar yüklü geliyor: Galeri, hesap makinesi, RSS okuyucusu, saat/takvim, satranç, sudoku, web tarayıcısı ve scribble. Touch Lux’de bu uygulamaları kullanmak Calibro Basic’e göre çok daha kolay, çünkü dokunmatik ekranınız var. Ancak bu uygulamaları bir ekstra gibi görmek, çok büyük beklenti içine girmemekte fayda var. Örneğin Scribble uygulamasının bulunması hoş ama, pratikte bir işe yaramıyor, çünkü e-ink ekran bu uygulamaya göre yavaş çalışıyor. Saat ve takvimi gösteren uygulama ise e-ink ekranda hoş gözüküyor.

Calibro Touch Lux’de kullanıcı deneyimi

Basic incelememde bahsettiğim çeşitli sıkıntıların çoğu, Calibro Touch Lux’ün dokunmatik ekranı ve buna göre değiştirilmiş arabirimi sayesinde çözümlenmiş. Hatta Basic’de bulunmayıp da Touch Lux’de bulunan birkaç özellik bile var. Örneğin not alma özelliği artık sadece ekran görüntüsü almıyor, seçimi size bırakıyor. İsterseniz bir metnin altını çizebilir, isterseniz yanına çizimler yaparak işaret koyabilir, isterseniz ekran görüntüsü alabilirsiniz. Altını çizdiğiniz metinler, düzenlenebilir metin olarak notlarınız arasına ekleniyor. Notlara, sözlüğe, favorilere erişim ana menüden kolayca yapılabiliyor. Cihaz dokunmatik olduğu için Basic’dekine göre çok daha kullanışlı bir klavyesi var, insanı kendinden soğutmuyor. Okuduğunuz son iki kitap arası geçişleri kolaylaştıran özellikler, kitap kapaklarını gösteren görünüm seçeneği ve benzeri pek çok ekstra detay var.



Bununla birlikte, cihazın yazılımdaki stabiliteyi etkileyen birkaç sorun devam ediyor sanırım. Aldığım ilk gün, aydınlatmayı çalıştıran düğme çalışmamaya başladı. Cihazı kapatıp açtıktan sonra düzeldi neyse ki. Ertesi sabah cihazı çalıştırdığımda ise bütün ayarlarım sıfırlanmıştı. Sonraki günlerde sıfırlanma problemini iki kez daha yaşadım.

Sonuç

Calibro Touch Lux, uygun fiyatlı hoş bir e-kitap okuyucu. 249 TL’lik fiyatı bence oldukça uygun, ancak daha ucuzunu isteyenler için Calibro Basic alternatifi de bulunuyor. 100 TL’lik fiyat farkına daha yüksek çözünürlüklü, aydınlatmalı, dokunmatik bir ekran; daha gelişmiş yazılım; daha çok sözlük ve daha kolay kullanımlı bir cihaz satın alıyorsunuz. Kindle, Nook, Kobo gibi farklı e-kitap okuyucular da bulunabilir, ancak genellikle fiyatları daha yüksek oluyor.

Çok okuyan ve bilgisayar-tablet-cep telefonu ekranlarından gözü yorulan biriyseniz e-ink ekranlarla tanıştığınıza çok sevinecekseniz.

Calibro Touch Lux’ün artıları

Uygun fiyat; göz yormayan, pil bitirmeyen yüksek çözünürlüklü E-ink ekran; frontlight ekran aydınlatması, WiFi özelliği; 4 GB hafıza ve MicroSD kart takabilme özelliği; tabletletlere-telefonlara göre çok uzun pil ömrü; cihazın içinden kitap satın almayı sağlayan mağaza özelliği; cihazda yüklü gelen ABBYY sözlükler; sözlüğe ana menüden ulaşılabilmesi; çok sayıda formatı dönüştürmeye ihtiyaç olmadan desteklemesi; PDF’leri görüntülemedeki başarısı; üçüncü parti uygulamaları çalıştırabilmesi; ayarları kurcalamayı sevenler için kişiselleştirme imkanı; küçük, hafif ve şık olması.

Calibro Touch Lux’ün geliştirilebilecek yönleri

Kullanma kılavuzunda geçen ama cihazda ya da LibroNet’in sitelerinde rastlamadığım Calibro’ya Gönder özelliği eklenebilir, tabi Amazon’un “Send to Kindle” özelliğine benzer özellikte olması şartıyla. Türkçe-Türkçe sözlük eklenebilir. Kontrastı artıracak özel fontlar geliştirilebilir. Bazı PDF'lerde sayfa çevirme hızı yavaş. “Sesli Sözlük” veritabanındaki kelime sayısı çoğaltılmalı.

Calibro Touch Lux’ün eksileri

Yazılımın stabilitesi artırılabilir. Cihazın arka tarafı parmak izi tutuyor. (Güncelleme: Eksi hanesine dayanıklılığı da eklemek zorundayım, çünkü cihazı ilk düşürüşümde kırıldı! Düşürmek benim hatam elbette ama, ne yüksekten düşürdüm, ne de cihaz yerde yuvarlandı. Bu kadar kolay gövdesi parçalanan bir cihaz kullanmamıştım şimdiye kadar. Cihazla birlikte bir kılıf da sipariş edin mutlaka).

Devamı?

İlerleyen günlerde Calibro Touch Lux ile Calibro Basic karşılaştırması, bu iki cihazın iPad Mini ve Retina ekranlı iPad Mini ile kaşılaştırması ve Calibro Touch Lux ipuçlarını yazmayı düşünüyorum inşallah. Bunları kaçırmamak için Mobil Yazılar’ı Twitter’da takip ederseniz sevinirim.

İlgili linkler
Calibro Basic incelemesi
Calibro Basic ipuçları
Calibro’ya yeni fontlar yükleme
Web sayfalarını EPUB formatına çevirip Calibro’da okuma
E-kitap fikirleri
Calibro ile ilgili diğer her şey

Calibro Basic incelemesi

Doğrusu Calibro’nun reklamlarını görene kadar Babil.com’dan haberdar değildim. Kısa bir araştırmadan sonra Babil.com’un diğer ülkelerde PocketBook ismiyle bilinen cihazları kendi markaları ile satışa sunduklarını öğrendim. Calibro Basic (PocketBook Basic 2 - 614W) modelinin 149 TL’den satışa sunulduğunu da görünce hemen bir adet sipariş verdim. (Güncelleme: Calibro Touch Lux'ü de inceledim, okumak için tıklayın)



Bir Kindle Touch kullanıcısıyım. Daha önce Mobil Yazılar’da Kindle ve e-kitaplar üzerine pek çok şey yazdım. Bu yazılara buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Calibro Basic’in kutusundan çıkanlar: Calibro Basic’in kutusundan USB kablosu, hızlı başlangıç kılavuzu ve cihazın kendisi çıkıyor. Babil.com bana bir de bez çanta göndermiş cihazla birlikte. Keşke cihazı korunaklı bir şekilde taşımama imkan veren bir kılıf da olsaymış dedim ama, kılıf satışlarının pek çok firma için ayrı bir gelir kaynağı olduğunu ve Calibro Basic’in ucuz fiyatını hatırlayarak sustum.



Calibro Basic’in özellikleri: Cihaz 800x600 piksel çözünürlükte “dokunmatik olmayan” bir Pearl E-Ink ekrana sahip. WiFi özelliği bulunuyor. Cihazın alt tarafında MicroSD kartlarınızı takabileceğiniz bir yuva bulunuyor. Calibro Basic’in 4 GB dahili hafızası fazlasıyla yeterli olsa da harici kart desteği artı bir özellik. Cihaz binbir türlü dosya formatını destekliyor. Tamam, teknik olarak "binbir" değil ama, EPUB ile başlıyor, PDF ile devam ediyor, DOC, DOCX, HTM, CHM ve daha fazlasının desteğiyle bizi mutlu ediyor. Cihazın içinde SesliSozluk.com’dan sağlanan bir İngilizce-Türkçe sözlük var. Ayrıca 188 gram ağırlığı var.



Calibro Basic’in dış görünüşü: Doğrusu ben Calibro Basic’i çok şık buldum. Ön tarafı koyu gri, arka tarafı siyah renkte (Arka taraf parmak izi tutuyor, bunu da ekleyeyim). Ön yüzünde beşli yön tuşları ve ileri-geri tuşları var. İleri geri tuşları akıllıca bir tasarımla gizlendiği için uzaktan bakınca sadece beşli yön tuşları (ortadaki halka) fark ediliyor. Cihazın açma kapama düğmesi, MicroSD kart yuvası ve MicroUSB girişi alt tarafta.



Calibro Basic’in ekranı ve e-ink deneyimi: Cihazın ekranı Kindle Touch ile aynı çözünürlüğe sahip. Ancak artık piyasada daha yüksek çözünürlükte e-ink ekranlar var, zaten Babil.com’da satılan Calibro Touch Lux modeli de daha yüksek çözünürlükte olan modellerden. Normal kitapları okurken bu olumsuz bir durum oluşturmamakla birlikte, PDF’lerdeki küçük yazılarda bir nebze bulanıklık kendini hissettiriyor. Ayrıca çizgi roman okumak isteyenler de Calibro Touch Lux modelinden daha çok memnun kalırlar herhalde.



Daha önce e-ink teknolojisine sahip ekrana sahip bir cihaz kullanmadıysanız biraz şaşırabilirsiniz. Niye? Çünkü e-ink ekranlar telefonlardaki, bilgisayarlardaki ekranlar gibi çalışmıyor. Bu ekranlar ışık yaymıyor, dolayısıyla gözü daha az yoruyorlar ve güneş ışığı altında bile okunabiliyorlar. Ekranda görüntünün oluşturulması için sürekli enerji harcanması gerekmiyor ve bundan dolayı da pil ömrü saatlerle değil, günlerle, hatta haftalarla ölçülüyor. E-kitap okuyucuların tercih edilme sebebi tamamen ekranın bu özelliklerinden kaynaklanıyor zaten. Ekrandaki görüntü, bir kitap sayfası gibi gözüküyor, bir tablet ekranı gibi değil. Bunun bir dezavantajı var ne yazık ki, o da e-ink ekranların biraz yavaş çalışması. Sayfaları çevirirken bir yavaşlık hissetmeniz, kendinizi 90’lardan kalma bir cihaz kullanıyormuş gibi hissetmeniz olası. Bu Calibro Basic’e has bir problem değil, Amazon Kindle da dahil tüm e-ink teknolojili kitap okuyucular aynı şekilde çalışıyor. Ancak belirttiğim gibi, eğer çok okuması gereken bir insansanız ve sürekli bir ışık kaynağına (ekrana) bakmak sizi rahatsız ediyorsa, e-ink muhteşem bir teknoloji.


Calibro'nun ekranı doğrudan güneş ışığı altında bile okunaklı.

E-ink teknolojili cihazlar arasında isteğe göre açılıp kapanabilen ekran aydınlatması seçeneği ve dokunmatik ekran seçeneği sunan cihazlar da var. Örneğin Babil.com’un sattığı bir üst model olan Calibro Touch Lux modeli aynen böyle. Peki bu özelliklere ihtiyaç var mı? Bence var, ama bu tamamen sizin cihazı kullanım tarzınıza ve alışkanlıklarınıza kalmış. Calibro Basic’i kullandıktan sonra dokunmatik ekrana sahip olmamasının bu cihazdan çok şey eksilttiğini düşündüm doğrusu. Her basışta “TAK TAK TAK” ses çıkartan düğmelerden hoşlanmadım. Yavaş yavaş bütün cihazlarımızın da dokunmatik olduğu düşünülürse, alışkanlık faktörünün önemi anlaşılabilir. Ancak tek yapacağınız otobüste, tramvayda cihazı açıp bir kitabın sayfalarını çevirmek olacaksa, cihazı başka bir şey için kullanmayacaksanız, dokunmatik olmuş ya da olmamış, ne fark eder? İkinci konu da ekran aydınlatması. Bu da kişisel tercihe kalmış durumda, çünkü pek çok kişi gibi cihazı uyumadan önce bir şeyler okumak için kullanacaksanız, ya da uzun süren gece yolculuklarında kitabınızı okumak istiyorsanız, o ışık olmadan olmaz. Okula-işe giderken serviste kitap okuyacaksanız, olmasa da bir şey kaybetmezsiniz.



Cihazın ekranı ile ilgili son bir izlenimimi paylaşayım. Elimdeki Kindle Touch ile yan yana koyduğumda, Kindle ekranındaki yazılar gözüme daha hoş geldi. Kindle’ın ekranı ile Calibro Basic’in ekranı aynı çözünürlükte olmasına rağmen, Kindle ekranında kontrast daha yüksek gibi. Calibro’da ekran ayarlarını yüksek kaliteye göre değiştirmeme ve farklı fontları test etmeme rağmen sonuç değişmedi. Belki Kindle’daki fontlar e-ink ekranda güzel gözükecek şekilde özelleştirilmiş olabilir, bilemiyorum. Bu arada, Calibro’nun ekranı kötü demiyorum, çünkü aradaki fark sadece iki cihazı yan yana koyduğunuzda hissediliyor. Güncelleme: Bu sorunu çözmek için %25 kalınlaştırılmış fontlar yükleyebilirsiniz. Şu yazımda anlattım: Calibro'ya yeni fontlar yükleme (Okumak için tıklayınız).



Calibro Basic’de uygulamalar: Kindle ile ilgili bir eleştirim, uygulamalara izin vermemesiydi. Calibro’da çeşitli uygulamalar ve oyunlar bulunuyor. Saati ve takvimi gösteren uygulamayı işlevsel buldum doğrusu, Kindle’da da bu tür bir özelliğin olması gerektiğini düşünmüştüm hep. Cihazda pek çok oyun ve uygulamanın yanı sıra bir de RSS uygulaması var. Ancak çok kullanışlı bulmadım. Hele de dokunmatik olmayan bir cihazda RSS adresi girmek için uğraşmak tam bir işkence. Yine de, hiç uygulama bulunmamasından iyidir diyorum.

Calibro Basic’de kullanıcı deneyimi

Cihazın en temel sıkıntısı, kullanıcı deneyiminde. Tamam, sadece bir kitabı açıp, okuyup, diğer bir kitaba geçecekseniz; cihazın diğer işlevlerini kullanmayacaksanız, çok da sıkıntı çekmezsiniz. Fakat okuma fonksiyonu dışındaki özellikleri kullanacaksanız, arabirim biraz kafa karıştırabilir. İlk bakışta sade ve kolay görünüyor ama, ufak tefek problemler ve tutarsızlıklar bulunuyor. Sanırım arabirim tasarımcıları yeterince test etmemişler yazılımı. Sıkıntının temel sebebi de cihazın dokunmatik olmaması. Muhtemelen üst versiyonda bu sorunlarla karşılaşılmıyordur.

Ancak problemlerin çoğu Babil.com’un müdahale alanı dışında kalıyor, onu da belirteyim. PocketBook’un yazılımını üreten firmanın çözmesi gerekiyor bu problemleri, elbette Babil.com’un da biraz zorlaması gerekiyor onları. Bu problemler neler peki?

• Örneğin, düğmelerin işlevleri tam olarak oturmamış. En soldaki düğme kitapların içindeyken sayfa değiştiriyor, menülerdeyken geri gidiyor, ancak bazı menülerde de listenin gerisine gidiyor. Kimi yerde “çıkış” özelliği gösteriyor, kimi yerde (örneğin Galeri ya da Sudoku uygulamalarında) çıkış için orta tuşa basılı tutmanız, açılan menüden “Çıkış” seçeneğini seçmeniz gerekiyor.
• Kullanım kılavuzunda olan, ama cihazda bulunmayan özellikler var. “Calibro’ya Gönder” özelliği ya da Adobe DRM özelliği olması gereken yerde görünmüyor mesela.
• Bazı menü maddelerinin isimleri ile kılavuzdaki isimler uyuşmuyor. Kılavuzun çevirisinde kimi yerler İngilizce unutulmuş.
• Her kitabın fontunu tek tek değiştirmeniz gerekiyor. Cihaz her yeni kitaba “Custom 30” fontunu atıyor. Font güzel ama, 30 punto çok büyük. Her yeni kitap için ayarlara girip fontu küçültmeniz gerekiyor.
• 18 puntodan küçük fontlar seçilebiliyor ama hiçbir etkisi olmuyor. Bu da kafa karışıklığına sebep oluyor. Çalışmayan seçenek listede gözükmemeli. Güncelleme: Bu sorunun bir çözümü var: Kitap sayfası açıkken orta halkadaki tuşları kullanarak puntoyu küçültebilirsiniz. Ancak menüden seçerseniz yine büyüyor yazılar.
• Babil.com’un mağaza uygulaması da kullanıcı deneyimi açısından geliştirilmesi (yani sadeleştirilmesi, kolaylaştırılması) gereken noktalardan. En azından içinde kitap olmayan kategorinin listede çıkmaması gerekiyor. Sanırım var olan bir sistemi (Obreey) kendilerine uyarlamışlar ama yine de bunu hatırlatmakta fayda var.
• Kitapları favorilere ekleme özelliği var, bu da güzel. Peki favorilere nasıl erişiliyor dersiniz? Kütüphane bölümüne girip, herhangi bir kitabın üzerine geliyorsunuz, orta tuşa uzun basıyorsunuz. Açılan menüden “Filtrele” seçeneğine tıklıyorsunuz, açılan alt menüden “Favoriler” seçeneğini seçiyorsunuz. Favorilere ulaşmak bu kadar zor olmamalı! Bir de standart kitap listesine geri dönmek için aynı adımları tekrarlamanız gerekiyor!

Sonuç

Calibro Basic, adı üstünde, temel kitap okuma işlevi için uygun bir cihaz. Bunu tekrar edeyim, “okumak” için. Okumak dışındaki her aktivite, not alma, arama yapma özellikleri bile, gereksiz şekilde karmaşık. Bunun sebebi biraz da cihazın dokunmatik olmaması. Ancak cihazın 149 TL’lik fiyatı söz konusu olduğunda diyecek pek bir şey kalmıyor. Zaten bir e-kitap okuyucunuz varsa, Calibro Touch Lux modelini düşünmeniz daha sağlıklı olabilir. İlk kez e-ink teknolojili bir cihaz alacaksanız, Calibro Basic işinizi görecektir.

Problemler? Yukarıda bahsettiğim problemler kolayca çözülebilecek şeyler. İnşallah Babil.com gerekli yazılımsal güncellemelerin yapılmasını sağlar. Çünkü bu proje başarılı olacaksa, ki başarılı olmasını gerçekten istiyorum, bizim gibi geek’lere değil, Ahmet amcaya, Ayşe ablaya göre tasarlanmış olması gerekiyor. Özellikle de adı “Basic” olan, fiyatı ucuz olan, dolayısıyla daha çok kişiye ulaşma potansiyeli olan versiyon, kesinlikle bir kitap gibi sorunsuz bir şekilde kullanılabilmeli. Anladığım kadarıyla, dokunmatik olan bir üst versiyonu kullanım kolaylığı açısından çok daha ileride. Belki yakında bir Calibro Touch Lux incelemesi, hatta iki cihazın karşılaştırmasını da yaparım. (Güncelleme: Calibro Touch Lux'ü de inceledim, okumak için tıklayın)

Calibro Basic ile PDF okuma deneyimi ise beni şaşırtan bir nokta oldu. Kindle bu konuda o kadar kötü ki! Calibro bana e-ink ekranlı cihazlarda da PDF okunabileceğini gösterdi. Herhalde cihazın daha yüksek çözünürlüklü ekrana sahip modelinde bu deneyim çok daha iyi olacaktır. Kindle ile ilgili sorulan sorulara verdiğim cevaplarda “PDF okuyacaksanız Kindle Touch almayın” diyordum, ancak Calibro PDF dokümanlarını okuma açısından oldukça iyi görünüyor. Yine de tabletlerle karşılaştırmanızın doğru olmayacağını hatırlatayım. (Güncelleme: PDF Reflow (Yeniden akış) özelliğinde bir hata var sanırım, bazen bu moddayken sayfa değiştiremiyorsunuz. Bu durumdan diğer PocketBook kullanıcıları da bahsetmiş).

Babil.com ve LibroNet’ten beklentim, ufak tefek pürüzleri bir an önce gidermeleri ve yollarına son sürat devam etmeleri. Bir de, daha büyük ekranlı PocketBook inkPad gibi cihazları getirmeyi düşünürlerse çok sevineceğim. Kendilerine başarılar diliyorum!

E-kitaplar ile ilgili diğer yazılarım için tıklayın

Calibro Basic’in artıları

Uygun fiyat; göz yormayan, pil bitirmeyen E-ink ekran; WiFi özelliği; 4 GB hafıza ve MicroSD kart takabilme özelliği; tabletletlere göre çok uzun pil ömrü; cihazın içinden kitap satın almayı sağlayan mağaza özelliği; çok sayıda formatı dönüştürmeye ihtiyaç olmadan desteklemesi; PDF’leri görüntülemedeki başarısı; üçüncü parti uygulamaları çalıştırabilmesi; ayarları kurcalamayı sevenler için kişiselleştirme imkanı; küçük, hafif ve şık olması.

Calibro Basic’in geliştirilebilecek yönleri

Sözlük sayısı arttırılabilir. Türkçe-Türkçe sözlük eklenebilir. Arabirim sadeleştirilebilir. Kullanma kılavuzunda geçen ama cihazda ya da LibroNet’in sitelerinde rastlamadığım Calibro’ya Gönder özelliği eklenebilir, tabi Amazon’un “Send to Kindle” özelliğine benzer özellikte olması şartıyla. E-ink ekranlarda daha hoş gözükecek fontlar geliştirilebilir (Yeni fontlar yüklemeyi şurada anlattım: Calibro'ya yeni fontlar yükleme ve kontrastı artırma). Bazı PDF'lerde sayfa çevirme hızı yavaş. “Sesli Sözlük” veritabanındaki kelime sayısı çoğaltılmalı.

Calibro Basic’in eksileri

Arabirimdeki tutarsızlıklar ve yazılım hataları (Güncellemeler ile düzeltilebilecek şeyler). Cihazın arka tarafı çok şık ama, çok fazla parmak izi tutuyor.

Devamı var! Calibro ile ilgili diğer yazılarım:
Calibro Touch Lux incelemesi
Calibro Basic-Calibro Touch Lux karşılaştırması
Calibro Basic İpuçları
Calibro’ya yeni fontlar yükleme
Web sayfalarını EPUB formatına çevirip Calibro’da okuma
E-kitap fikirleri
Calibro ile ilgili diğer her şey